Stray Dog

Filmgeschiedenis vertelt het verhaal van films die constant verder bouwen op elkaar. Als één hedendaagse regisseur dat weet, is het wel Paul Thomas Anderson, PTA voor professionele doeleinden. In PTA & HIS MASTERS kijken we naar de officieuze filmische voorouders van Paul Thomas Anderson. We plaatsen de regisseur – een van de grootste Amerikaanse regisseurs van zijn generatie – naast de invloeden die hij ongegeneerd citeert in zijn werk. In PTA & HIS MASTERS linken we INHERENT VICE aan Akira Kurosawa’s STRAY DOG.

Detectivefilm, politiedrama of buddy cop film… Akira Kurosawa koos voor zijn STRAY DOG niet voor het één of het andere maar voor allemaal.

Tijdens een onverbiddelijke hittegolf in het naoorlogse Tokyo speelt Toshirô Mifune de onervaren detective Murakami die een grove fout maakt: zijn pistool wordt tijdens een busrit gestolen. Op aanmoediging van zijn overste gaat hij undercover op zoek naar zijn vermiste dienstwapen. Die zoektocht leidt hem naar de straatarme sloppenwijken van de stad, waar de criminele onderwereld ook huishoudt. Wanneer het wapen wordt gelinkt aan een reeks misdaden, vervoegt de ervaren detective Satô het onderzoek. Terwijl Murakami overvloedig zweet, door de ondraaglijke hitte en spanning, begint de wanhoop het over te nemen.

In STRAY DOG schippert Kurosawa tussen de persoonlijke crisis van de onervaren detective die een carrièrebepalende fout maakt en de crisis waarin Japan zich bevond tijdens de heropbouw van de naoorlogse verwoesting. Kurosawa verweeft vakkundig het misdaadgenre met sociale kritiek. We zien niet enkele een detective op de rand van een zenuwinzinking, maar een hele natie die worstelt met het trauma van WOII en de gruwelijke bombardementen op Hiroshima en Nagasaki. Het hoofdpersonage leeft mee met de verloren zielen die alles doen om te overleven in onmenselijke armoede. Kurosawa toont ook de invloed die Amerika had op Japan na de oorlog, met onder andere een fascinatie voor baseball. Maar het was Kurosawa die een niet te ontkennen invloed zou hebben op wat later als een Amerikaans filmgenre zou beschouwd worden: de buddy cop film. Kurosawa populariseerde met STRAY DOG de succesvolle formule waarin een onervaren politieagent gekoppeld wordt aan een doorwinterde partner. Een trope die doorheen de filmgeschiedenis herbruikt zou blijven worden.

Het is ook die eenvoudige premisse die PTA inspireerde. “This is what I call a ‘pop song’ movie. You can say it in one sentence: a rookie cop loses his gun. It’s unbelievable.” En het is die simpliciteit die PTA ook wilde opzoeken in zijn latere werk. In INHERENT VICE landde PTA op een verhaal over een detective die een kidnapping probeert op te lossen. Daarnaast slaagt Kurosawa erin om de pijnlijke heropbouw van het naoorlogse Tokyo kritisch in beeld te brengen, nog verscherpt door het verhaal te laten plaatsvinden tijdens een extreme hittegolf. PTA kiest in INHERENT VICE voor de politieke setting van het Amerika in de 70s, waar extreme paranoia heerste in de nasleep van de misdaadgolf gecreëerd door de Manson family.

Iedereen kent het wel, een slechte dag die alleen maar slechter wordt. Je hebt een grootmeester zoals Kurosawa nodig om van dat gevoel een perfecte film te maken én er nog wat wijsheid aan toe te voegen. “Bad luck either makes a man or breaks him. Depending on how you take it, bad luck can be a big break.”